24
Paź

Autyzm

   Posted by: admin   in

 

AUTYZM

Autyzm jest zaburzeniem rozwojowym jako rezultat zaburzenia neurologicznego, który oddziałuje na pracę mózgu. Osoba z autyzmem jest zamknięta w sobie, ma osłabiony kontakt ze środowiskiem zewnętrznym oraz jego myślenie jest oderwane od rzeczywistości.
Nie jest jednolitą chorobą – ma bardzo zróżnicowany obraz i przebieg.
Autyzm to zaburzenie rozwoju emocjonalnego i społecznego, najczęściej ujawnia się po okresie wstępnego prawidłowego rozwoju niemowlęcia.
Zaburzenie to występuje cztery razy częściej u chłopców niż u dziewczynek. Mogą go powodować różne czynniki, według badaczy najistotniejszy wpływ mają czynniki biologiczno-organiczne, genetyczne, metaboliczne i emocjonalno-społeczne.
Przede wszystkim autyzm to zaburzenie jeszcze do końca nierozpoznane, niejednolite w swym przebiegu, objawach i przyczynach, różnie poddające się terapii. Obecny stan wiedzy jest niewystarczający do pełnego i jednoznacznego opisu problemu.
Wielość i różnorodność czynników, które według naukowców mogą sprzyjać pojawieniu się autyzmu, jest dowodem na dotychczasową bezsilność i brak jednoznacznych rozstrzygnięć naukowo-medycznych w sprawie tego zaburzenia.

Objawy.

Problemem naukowców jest nie tylko ujednolicenie wiedzy na temat przyczyn autyzmu, ale różnorodna i niejednoznaczna jest lista objawów tego zaburzenia. Przy obecnym stanie wiedzy najbezpieczniej jest mówić o spektrum zaburzeń autystycznych, które uwzględnia nasilenie objawów w obrębie typowych cech, czyli:
• specyficzne problemy w kontaktach społecznych;
• werbalne i niewerbalne komunikowanie się;
• wyobraźnia i rozumowanie.
Naukowcy opracowali szczegółową listę cech charakterystycznych dla autyzmu:
• Zaburzenia niewerbalnych zachowań społecznych:
– brak zachowania antycypującego (zapowiadającego, wyprzedzającego);
– brak dostosowania pozycji ciała;
– awersja do kontaktów cielesnych;
– brak uwagi wspólnie podzielanej;
– brak wskazywania;
– brak zabaw imitacyjnych (naśladowczych).
• Zaburzenia okresu przedwerbalnego:
– brak gaworzenia;
– gaworzenie monotonne;
– natrętnie powtarzane serie dźwięków.
• Opóźnienia i anomalie rozwoju psychomotorycznego:
– hipotonia mięśniowa – zmniejszenie napięcia mięśni szkieletowych;
– niewłaściwa kontrola postawy ciała;
• Nieodpowiednie reagowanie na ludzi:
– brak lub rzadki uśmiech na widok twarzy ludzkiej;
– brak lęku na widok obcej osoby.
• Zaburzenia zachowań percepcyjnych i ich zachowania:
– brak kontaktu oko w oko;
– aktywne unikanie kontaktu wzrokowego;
– brak zainteresowania zabawkami;
– brak aktywności (spowolnienie);
– zachowania repetetywne (powtarzalne);
– echolalia – uporczywe, automatyczne powtarzanie dźwięków i słów – własnych lun zasłyszanych;
– stereotypie – to proste lub złożone ruchy, nieustannie powtarzane, zawsze w taki sam sposób; mogą się pojawiać okresowo, czasem w formie powtarzania jakiegoś fragmentu prawidłowych zachowań ruchowych; czasami zdarzają się ruchy jako uderzanie głową o ścianę, rytmiczne kiwanie się lub machanie rękoma, fascynacja rękami;
– wycofywanie, obojętność wobec świata zewnętrznego;
– krzyki, napady złości, autoagresja;
– bezsenność.
• Wczesne fobie, np. wobec pewnych hałasów domowych.

Funkcjonowanie w autyzmie.

Cechą najbardziej charakterystyczną autyzmu jest fakt, iż dziecko staje się niezdolne do naturalnego udziału w życiu rodziny, do spontanicznych, emocjonalnych kontaktów (wzrokowych, dotykowych, werbalnych), nie może ogarnąć otaczającego je świata i nie potrafi nawiązać kontaktu z rówieśnikami.
Symptomatyczna jest nadwrażliwość na bodźce dotykowe, zapachowe, dźwiękowe; na światło i obrazy. Najprawdopodobniej mikrouszkodzenie mózgu powoduje, że dziecko nie potrafi odbierać i prawidłowo interpretować napływających zewsząd sygnałów. Mnogość bodźców rodzi chaos. Dziecko radzi sobie w sytuacji ucieczką w izolację – przestaje odbierać sygnały i reagować. Aby się chronić, tworzy swój odizolowany, własny odrębny – autystyczny świat.
Do niedawna sądzono, że autyzm wczesnodziecięcy eliminuje dziecko z normalnego świata, wykluczając proces uczenia się, a w konsekwencji prowadząc do nieodwracalnych zmian w psychice i utraty szans na rozwój. Często dziecko autystyczne rzeczywiście nie osiąga oczekiwanej dojrzałości społecznej, emocjonalnej czy sprawności intelektualnej, koniecznej do samodzielnego życia, wiele jest jednak udokumentowanych przypadków pełnego powrotu do zdrowia.
Współcześnie medycyna stosuje wiele metod w terapii autyzmu wczesnodziecięcego, zarówno farmakologicznych, jak i psychologicznych technik i procedur, także z obszaru medycyny niekonwencjonalnej czy technik nowej generacji (np. technika “lustra”), niekiedy również kontrowersyjnych (np. holding). W terapii wykorzystywana bywa także muzyka, np. w postaci tygodniowych sesji muzykoterapeutycznych (Paryż). Kraje skandynawskie prezentują odmienne podejście do zjawiska autyzmu wczesnodziecięcego, zwracając szczególną uwagę na współpracę szkoły i rodziny (opiekunów), a także opracowując programy reedukacyjne i rehabilitację indywidualnie do możliwości dziecka (kompleksowa metoda TECH). Mówi się tam raczej o tzw. spectrum autystycznym, będącym kontinuum rozmaitej głębokości i intensywności zaburzeń.
Oprócz autyzmu kannerowskiego wyróżnia się ponadto tzw. syndrom H. Aspergera, w którego przebiegu pojawiają się analogiczne symptomy, lecz o mniejszym nasileniu i głębokości oraz formy autyzmu “wysoko funkcjonujące”, gdy pacjent prezentuje normalny, a nawet wysoki poziom inteligencji (IQ), niekiedy kończy studia wyższe i mimo trudności znajduje miejsce w społeczeństwie.

Rozpoznanie.

Autyzm możemy podejrzewać (DSM-IV), gdy:

1. Występuje jakościowe upośledzenie interakcji społecznych, objawiające się np.:

a) Wyraźne upośledzenie różnego rodzaju czynności pozawerbalnych, takich jak kontakt wzrokowy, wyraz twarzy, postawa ciała oraz gesty regulujące interakcje społeczne.
b) Niezdolność nawiązania odpowiednich do wieku kontaktów z rówieśnikami.
c) Brak spontanicznego szukania okazji do dzielenia się z innymi ludźmi swoim zadowoleniem, zainteresowaniami lub osiągnięciami.
d) Brak wzajemności w kontaktach społecznych lub emocjonalnych (np. brak udziału w prostych zabawach czy grach, preferowanie czynności wykonywanych w samotności).

2. Jakościowe upośledzenie komunikacji, objawiające się przynajmniej na jeden z poniższych sposobów:

a) Opóźnienie rozwoju lub całkowity brak mowy (nie towarzyszy temu próba rekompensowania stanu poprzez zastosowanie alternatywnych rodzajów komunikacji, takich jak mimika czy gesty).
b) U dzieci z rozwiniętą funkcją mowy wyraźne upośledzenie zdolności inicjowania i podtrzymywania konwersacji.
c) Mowa stereotypowa, używanie powtórzeń lub języka idiosynkretycznego (indywidualny język użytkownika), echolalia.
d) Niezdolność do spontanicznej, zróżnicowanej, angażującej wyobraźnię zabawy lub zabawy inicjującej kontakty społeczne, odpowiedniej do poziomu rozwoju dziecka.

3. Ograniczone, powtarzające się i stereotypowe wzorce zachowań, zainteresowań i aktywności, wyrażone co najmniej w jednej z następujących dziedzin:

a) Anormalne pod względem intensywności zaabsorbowanie jednym lub kilkoma stereotypowymi tematami, nienaturalnymi ze względu na ich treść lub ze względu na ogniskowanie przez nie uwagi dziecka.
b) Wyraźne i niezmienne trzymanie się określonych, niefunkcjonalnych zachowań rutynowych czy rytuałów.
c) Stereotypowe i powtarzające się manieryzmy w zachowaniu (np. machanie rękami, wykręcanie rąk lub palców, dziwne ruchy całego ciała).
d) Uporczywe zainteresowanie elementami przedmiotów.

4. Opóźnienie lub nieprawidłowe funkcjonowanie w przynajmniej jednej z poniższych dziedzin, zapoczątkowane przed ukończeniem prze dziecko trzeciego roku życia:

a) Interakcje społeczne.
b) Język używany w komunikacji społecznej.
c) Zabawy symboliczne lub związane z wyobraźnią.

Trud opieki.

Autyzm to zaburzenie, które powoduje wiele niepokoju u rodziców i opiekunów. Szczególnie szokujące jest to dla matki w pierwszych miesiącach życia dziecka, gdy okazuje mu dużo uwagi i życzliwości, a doznaje niemało obojętności. Nawet więcej – brakuje syntonii – typowego współbrzmienia między matką a dzieckiem. Wśród zaburzeń pojawiających się w okresie wczesnodziecięcym można wymienić także: jąkanie wczesnodziecięce, zespół Aspergera, zespół Retta, dziecięce zaburzenie dezintegracyjne, mózgowe porażenie dziecięce.

Inne konsekwencje.

Efektem ucieczki we własny odrębny, autystyczny świat mogą być tzw. trudne zachowania (długotrwałe stany bezczynności, pobudzenia na przemian z apatią, ataki agresji, krzyki, kręcenie się w kółko, trzepotanie rękami, powtarzanie w kółko określonych fraz).
W obliczu różnych problemów związanych z autyzmem wielu rodziców szuka pomocy: spotkań psychoedukacyjnych z psychologami oraz dobrej terapii dla swoich dzieci. Dają one możliwość odnalezienia się w zaskakującej i trudnej sytuacji …

Źródła:
1. Encyklopedia Popularna PWN, W-wa 1997
2. www.fundacjadzieciom.pl/,
3. www.eioba.pl/
4. www.fogra.com.pl/

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.